Jakie są najważniejsze zmiany dla klientów w nowej ustawie o kredycie konsumenckim?

Czym jest kredyt konsumencki?

Kredyt konsumencki to finansowanie udzielane osobie fizycznej na cele prywatne, czyli niezwiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą lub zawodową. Może przyjmować różne formy – od kredytu gotówkowego, przez pożyczkę, aż po kredyt ratalny. Obecne zasady udzielania tego rodzaju finansowania określa przede wszystkim ustawa o kredycie konsumenckim z 2011 roku. Reguluje ona między innymi obowiązki kredytodawców, zasady informowania klientów o kosztach oraz prawa konsumentów, takie jak możliwość odstąpienia od umowy czy wcześniejszej spłaty zobowiązania.

Dlaczego potrzebna jest nowa ustawa?

Rynek finansowy w ostatnich latach bardzo się zmienił. Klienci coraz częściej korzystają z usług dostępnych przez internet, a produkty finansowe stają się coraz bardziej zróżnicowane. W odpowiedzi na te zmiany Unia Europejska przyjęła nową dyrektywę dotyczącą umów o kredyt konsumencki (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2225), która ma zastąpić wcześniejsze regulacje.

Polskie przepisy muszą zostać dostosowane do nowych wymagań. Celem zmian jest przede wszystkim zwiększenie ochrony konsumentów, ujednolicenie zasad funkcjonowania rynku oraz dostosowanie regulacji do nowych sposobów korzystania z finansowania – stąd właśnie nowa ustawa o kredycie konsumenckim. Nowe przepisy mają zacząć obowiązywać po zakończeniu procesu legislacyjnego i wdrożeniu unijnych regulacji. Dla klientów oznacza to przede wszystkim zmiany w zakresie tego, jakie produkty będą objęte ochroną oraz jakie informacje otrzymają przed zawarciem umowy.

Więcej produktów objętych ochroną konsumencką

Jedną z najważniejszych zmian będzie rozszerzenie zakresu stosowania przepisów. Obecnie ustawa o kredycie konsumenckim obejmuje finansowanie do określonej kwoty – 255 550 zł. Nowe regulacje mają znieść ten limit. Oznacza to, że ochrona wynikająca z ustawy obejmie również droższe zobowiązania, co zwiększy bezpieczeństwo klientów korzystających z większych kwot finansowania.

Zmiany dotyczą także części produktów, które wcześniej nie były objęte pełną ochroną przewidzianą dla kredytów konsumenckich. Dotyczy to między innymi niewielkich kredytów (do 200 EUR) oraz wybranych form leasingu z możliwością wykupu. Dla konsumentów oznacza to bardziej jednolite zasady i większą pewność, że przy różnych formach finansowania będą mogli korzystać z podobnych standardów ochrony.

Nowe obowiązki informacyjne przed zawarciem umowy

Jednym z najważniejszych elementów nowych przepisów jest zwiększenie zakresu informacji przekazywanych klientom przed podpisaniem umowy. Konsument będzie musiał otrzymać jeszcze bardziej szczegółowe informacje dotyczące zobowiązania, w tym między innymi o:

• całkowitej kwoty kredytu,

• całkowitym koszcie finansowania,

• wysokości rat,

• oprocentowaniu,

• dodatkowych opłatach,

• zasadach odstąpienia od umowy.

Celem tych zmian jest ułatwienie porównywania ofert i ograniczenie sytuacji, w których klient podejmuje decyzję bez pełnej wiedzy o kosztach. Przejrzyste informacje są szczególnie ważne w przypadku szybkich i wygodnych rozwiązań, takich jak pożyczka online. Możliwość załatwienia formalności przez internet nie powinna oznaczać rezygnacji z dokładnego zapoznania się z warunkami zobowiązania.

Zmiany w reklamach kredytów i pożyczek

Nowe przepisy mają wpłynąć również na sposób prezentowania ofert finansowych w reklamach. Informacje marketingowe dotyczące kredytów będą musiały być bardziej przejrzyste. Chodzi o to, aby klient nie skupiał się wyłącznie na atrakcyjnie brzmiącym haśle, na przykład niskiej racie, ale otrzymał również istotne informacje dotyczące kosztów finansowania.

Ograniczenia kosztów i zakaz opłat przed zawarciem umowy

Ważnym elementem nowych regulacji są także zasady dotyczące kosztów kredytu. Przepisy mają utrzymać ochronę konsumentów przed nadmiernymi kosztami zobowiązań poprzez określenie limitów kosztów pozaodsetkowych. Jednocześnie zmienią się zasady dotyczące prezentowania kosztów kredytu oraz obliczania RRSO. Nowe przepisy przewidują również zakaz pobierania od konsumenta opłat przed zawarciem umowy kredytowej.

Zmiany dotyczące oceny zdolności kredytowej

Nowe regulacje mają doprecyzować zasady badania zdolności kredytowej klienta. Instytucje finansowe nadal będą zobowiązane do sprawdzenia, czy konsument będzie w stanie spłacić zobowiązanie. Zmiany mają jednak wprowadzić bardziej szczegółowe zasady dotyczące wykorzystywania danych oraz sposobu przeprowadzania takiej analizy. Jeżeli decyzja kredytowa będzie podejmowana automatycznie, klient będzie miał prawo uzyskać wyjaśnienie dotyczące zastosowanej procedury oraz możliwość zakwestionowania decyzji. To rozwiązanie ma zwiększyć przejrzystość procesu i zapewnić klientom większą kontrolę nad decyzjami dotyczącymi ich finansów.

Czy nowe zasady obejmą już zawarte umowy?

Ważną informacją dla osób, które obecnie spłacają kredyty lub pożyczki, jest to, że nowe przepisy co do zasady będą dotyczyć umów zawieranych po wejściu ustawy w życie. Oznacza to, że wcześniej podpisane umowy pozostaną regulowane przez przepisy obowiązujące w momencie ich zawarcia.

Zmiany w przepisach dotyczących kredytu konsumenckiego mają przede wszystkim zwiększyć bezpieczeństwo klientów. Rozszerzenie zakresu ochrony, większa przejrzystość informacji oraz nowe zasady dotyczące funkcjonowania rynku mają pomóc konsumentom podejmować bardziej świadome decyzje.

Opracowano na zlecenie partnera, tj. Kasy Stefczyka.

Źródła:

https://www.kasastefczyka.pl/finanse-bez-tajemnic/wszystko-o-pozyczkach/nowa-ustawa-o-kredycie-konsumenckim-2026

https://www.kasastefczyka.pl/finanse-bez-tajemnic/wszystko-o-pozyczkach/kredyt-konsumencki-co-to-jest-i-jak-go-uzyskac

https://www.kasastefczyka.pl/klienci-indywidualni/pozyczki/pozyczka-online